หลงสมมุติ

[^rin^]

<table align="left" border="0" cellpadding="5"> <tbody><tr> <td> http://www.buddhismthailand.com/cha/flowers/33.gif</td> </tr> </tbody></table> คำที่ว่าเรามองให้เห็นเป็นของว่างนั้น เห็นว่าจะไม่มีอะไร มองดูกระโถนนี้ก็มีอยู่ มองดูถ้วยดูจานมันก็มีถ้วยมีจานอยู่ ไม่ใช่มันไม่มี แต่มันมีอยู่ในที่ว่างๆ มันเป็นของว่าง จะถามกระโถนใบนี้หรือว่ามันเป็นอะไรมันก็ไม่ตอบเรา ก็มันไม่เป็นอะไร จะเรียกว่ามันเป็นกระโถนก็ได้ ก็เราสมมุติมัน หรือจะเรียกว่าหม้อก็ได้เราไปสมมุติมันขึ้นมา ไอ้ตัวจริงของมันนั้นมันไม่มีอะไร เราเข้าไปยึดมัน ยึดมั่นหรือถือมั่นมัน
ยกตัวอย่างเช่นว่า คนสองกลุ่ม คนหนึ่งเป็นคนฉลาดมาก กลุ่มหนึ่งเป็นคนโง่ไปซื้อของในตลาดมา กลุ่มที่โง่ไม่รู้จัก ไปซื้อเอาหม้อมูตรมา เอามาก็หุงข้าวกินกันสบาย เพราะเขาไม่รู้เรื่อง ไอ้คนที่ฉลาดมาเห็นเข้าก็รังเกียจว่าเอาหม้อมูตรมาเป็นหม้อข้าวได้อย่งไร น่ารังเกียจ
ทำไมถึงไปรังเกรียจมันเล่า หม้อมูตรนั้นใหม่ๆ ไม่ได้ไปทำอะไร ก็เหมือนหม้อธรรมดานี่ละ มันก็สะอาดอยู่แล้ว ทำไมไปรังเกรียจมัน ก็เพราะเราเข้าไปยึดว่ามันเป็นหม้อธรรมดานี่ละ เพราเข้าไปยึดมั่นถือมั่นมันเลยเกิดทุกข์ขึ้นมา เกิดรังเกียจขึ้นมาแล้วไอ้คนสองกลุ่มนี้จะว่าคนไหนฉลาด คนไหนโง่ อันนี้เรียกว่าวัตถุ หม้อธรรมดาเราไปสมมุติว่าเป็นหม้อมูตร ก็เลยรังเกรียจกัน เอาไปใส่แกงก็รังเกียจ เอาไปใส่ข้าวก็รังเกียจ เพราะเราเห็นผิดติดสมมุติ